Bij de overdracht van een besloten vennootschap kan de transactie op verschillende wijzen worden opgezet, hetzij door middel van een overdracht van activa (en passiva), hetzij door een overdracht van aandelen. In dit deel zullen we ingaan op de aandelentransactie in een holdingstructuur, waarbij een werkmaatschappij wordt overgedragen.

De aandelentransactie
Zoals in de vorige blog over De activatransactie voor de besloten vennootschap is aangegeven, is een activatransactie een overdracht, waarbij het eigendom van aan te wijzen bezittingen van de onderneming worden overgedragen. Voorbeelden hiervan zijn het pand, de machines, de inventaris, de vervoermiddelen, de voorraad en/of de goodwill. De aandelentransactie in de besloten vennootschap is tevens mogelijk. Hierbij worden alle bestanddelen van de besloten vennootschap mee overgenomen. Dit houdt in de zichtbare zaken, die op de balans staan, en de onzichtbare zaken, de niet uit de balans blijkende bestanddelen. Daarnaast gaan de (eventueel aanwezige) personeelsleden van rechtswege mee over en worden de aanwezige contracten/overeenkomsten overgenomen. Het bedrijfsonderzoek (bekend als Due Diligence) vóór de daadwerkelijke overname wordt dan ook vrijwel altijd uitgevoerd. Op deze manier kan de aanwezigheid van de zogenaamde ‘lijken uit de kast’ beoordeeld worden.

Fiscaal en juridisch
Bij een verkoop van aandelen van een werkmaatschappij, waarbij meerdere aandeelhouders betrokken zijn, dient rekening gehouden te worden met de statutaire blokkeringregeling met betrekking tot de overdraagbaarheid van de aandelen. Een blokkeringregeling houdt in dat goedkeuring van een orgaan van de vennootschap nodig is voor overdracht of dat een aanbiedingsplicht geldt aan de mede aandeelhouders. Uiteraard is deze situatie niet van toepassing bij een 100% dochtermaatschappij.

Eventuele meerwaarden, die aanwezig zijn in de activa van de besloten vennootschap, worden verrekend in de uiteindelijke waarde van de onderneming. Echter, de activa moeten tegen boekwaarde op de balans komen. Er is geen afschrijvingspotentieel voor de koper van de aandelen. Hierdoor ontstaan toekomstige belastingclaims/latente verplichtingen over deze meerwaarden, die mee overgenomen worden.

De koopsom van de aandelen wordt in de holding/verkopende besloten vennootschap onbelast ontvangen, middels de deelnemingsvrijstelling. Voor de verkoper is een aandelentransactie het gunstigst. Indien er geen directe behoefte aan liquiditeiten in privé, dan kan de koopsom in de holding ‘bewaard’ worden.

Ook voor een aandelentransactie geldt dat binnen de bedrijfsopvolgingsfaciliteit mogelijk is om een overdracht, bijvoorbeeld op familie en/of medewerkers, fiscaalvriendelijk op te zetten.

Het contract
Het contract is minder omvangrijk dan bij een activatransactie, aangezien niet alle losse bestanddelen uitgebreid opgenomen en beschreven dienen te worden. Daarnaast kan de aandelentransactie middels één overeenkomst/handeling uitgevoerd worden, aangezien ‘alleen’ de aandelen overgedragen worden. Dit wordt verplicht notarieel bekrachtigd. De kopende partij zal in de overeenkomst balansgaranties eisen, naast het boekenonderzoek. Garanties kunnen gegeven worden voor balansposities, wettelijke voorschriften, voldoen van verplichtingen voor belastingen en premies en claims. De koper wil zekerheid omtrent de juistheid en zekerheid van het geschetste beeld. De invulling van de garanties en vrijwaringen kan stevige onderhandelingen met zich meebrengen.

Tenslotte
Een goede opzet voor de overdracht van uw besloten vennootschap is van belang voor het verloop van het traject.

Samen op koers!